Ichimoku คืออะไร
Ichimoku Kinko Hyo หรือ "อิชิโมกุ" เป็นอินดิเคเตอร์จากญี่ปุ่น ชื่อนี้แปลได้ประมาณว่า "กราฟดุลยภาพในพริบตา" อินดิเคเตอร์นี้รวมหลายเส้นไว้ในชุดเดียว เพื่อให้เห็นทิศทางแนวโน้ม ระดับที่ราคาอาจชะลอตัว และแรงของการเคลื่อนไหวได้บนกราฟเดียว
สำหรับผู้เริ่มต้น ให้เข้าใจภาพรวมก่อนว่า อิชิโมกุไม่ได้ทำนายราคา ทุกเส้นคำนวณจากราคาที่เกิดขึ้นแล้ว แล้วนำไปวาดเลื่อนไปข้างหน้าหรือย้อนหลังตามเวลา จึงจัดอยู่ในกลุ่มอินดิเคเตอร์ตามหลัง (lagging) ดูความต่างระหว่างอินดิเคเตอร์ประเภทนำและประเภทตามได้ที่ Leading vs Lagging
พร้อมลองกับบัญชีจริงหรือบัญชีทดลองแล้วหรือยัง?
ลิงก์พาร์ทเนอร์ · การเทรดมีความเสี่ยงสูงที่จะขาดทุน
ส่วนประกอบและสูตร
อิชิโมกุไม่ได้ใช้ค่าเฉลี่ยของราคาปิดแบบเส้น MA ทั่วไป แต่ใช้ จุดกึ่งกลาง ระหว่างราคาสูงสุดและราคาต่ำสุดในช่วงเวลาที่กำหนด
| เส้น | ชื่อเรียกอีกแบบ | วิธีคำนวณ | วาดไว้ที่ไหน |
|---|---|---|---|
| Tenkan-sen | Conversion Line | จุดกึ่งกลางของ high สูงสุดและ low ต่ำสุดในช่วงสั้น | แท่งปัจจุบัน |
| Kijun-sen | Base Line | จุดกึ่งกลางของ high สูงสุดและ low ต่ำสุดในช่วงกลาง | แท่งปัจจุบัน |
| Senkou Span A | Leading Span A | จุดกึ่งกลางระหว่าง Tenkan-sen และ Kijun-sen | เลื่อนไปข้างหน้าเท่ากับช่วงของ Kijun |
| Senkou Span B | Leading Span B | จุดกึ่งกลางของ high สูงสุดและ low ต่ำสุดในช่วงยาว | เลื่อนไปข้างหน้าเท่ากับช่วงของ Kijun |
| Chikou Span | Lagging Span | ราคาปิดของแท่งปัจจุบัน | เลื่อนย้อนหลังเท่ากับช่วงของ Kijun |
พื้นที่ระหว่าง Senkou Span A และ Senkou Span B เรียกว่า Kumo หรือ เมฆอิชิโมกุ โปรแกรมส่วนใหญ่ระบายสีเมฆต่างกันตามว่าเส้น A หรือเส้น B อยู่ด้านบน
ค่าเริ่มต้นของช่วงสั้น ช่วงกลาง และช่วงยาวในโปรแกรมกราฟส่วนใหญ่เป็นชุดค่าดั้งเดิมที่ผู้คิดค้นกำหนดไว้ ดูค่าที่ใช้จริงได้ในหน้าต่างตั้งค่าของอินดิเคเตอร์
วิธีเพิ่ม Ichimoku ใน MT4 และ MT5
ทั้งใน MetaTrader 4 และ MetaTrader 5 อิชิโมกุเป็นอินดิเคเตอร์ที่ติดมากับโปรแกรม
- เปิดกราฟสินทรัพย์และไทม์เฟรมที่ต้องการ
- ไปที่เมนู Insert → Indicators → Trends → Ichimoku Kinko Hyo หรือลากชื่ออินดิเคเตอร์จากหน้าต่าง Navigator มาวางบนกราฟ
- ในแท็บ Parameters จะมีช่อง Tenkan-sen, Kijun-sen และ Senkou Span B ส่วนแท็บ Colors ใช้ปรับสีและความหนาของเส้น
- กด OK
ใน MetaTrader ระยะเลื่อนของเมฆและ Chikou ผูกกับค่า Kijun-sen ถ้าเปลี่ยนค่า Kijun ระยะเลื่อนก็เปลี่ยนตาม หากต้องการลองตั้งค่าโดยไม่ใช้เงินจริง ใช้บัญชีทดลองได้
วิธีใช้ Ichimoku: อ่านทีละองค์ประกอบ
ตำแหน่งราคาเทียบกับเมฆ
- ราคาอยู่เหนือเมฆ: โครงสร้างราคาช่วงที่ผ่านมามักเป็นขาขึ้น
- ราคาอยู่ใต้เมฆ: โครงสร้างมักเป็นขาลง
- ราคาอยู่ในเมฆ: ตลาดไม่มีทิศทางชัด หรือกำลังเปลี่ยนสภาพ
ขอบเมฆมักถูกใช้เป็นโซนแนวรับแนวต้าน (support/resistance) ในลักษณะเดียวกับที่อธิบายในแนวรับแนวต้าน โดยควรมองเป็นโซน ไม่ใช่เส้นที่ราคาต้องเด้งเสมอ
ความหนาและสีของเมฆ
เมฆหนาแปลว่าจุดกึ่งกลางของช่วงต่าง ๆ อยู่ห่างกัน ราคามักต้องใช้แรงมากกว่าจึงจะผ่านไปได้ ส่วนเมฆบางแปลว่าระดับนั้นอ่อน เมฆที่เปลี่ยนสี (Senkou A ตัดกับ Senkou B) บอกว่าความสมดุลของราคาช่วงสั้นเทียบกับช่วงยาวเปลี่ยนไป
Tenkan-sen และ Kijun-sen
Tenkan ตอบสนองต่อราคาเร็วกว่า Kijun การที่ Tenkan ตัด Kijun มีแนวคิดคล้ายเส้น MA ตัดกัน แต่ใช้จุดกึ่งกลางแทนค่าเฉลี่ย Kijun ที่แบนราบบอกว่า high และ low ในช่วงนั้นไม่เปลี่ยน ซึ่งมักเห็นในช่วงพักตัว
Chikou Span
Chikou คือราคาปิดปัจจุบันที่วาดย้อนหลัง ใช้เปรียบเทียบราคาวันนี้กับราคาในอดีต ถ้า Chikou อยู่เหนือแท่งราคาในจุดนั้น แปลว่าราคาปัจจุบันสูงกว่าราคาในอดีตช่วงนั้น ถ้า Chikou พันอยู่กับแท่งเทียน ตลาดมักแกว่งในกรอบ
ตัวอย่างกราฟแบบวาด
กราฟด้านล่างเป็นภาพวาดประกอบ ไม่ใช่ราคาจริง
| ช่วง | สิ่งที่เห็น | การอ่าน |
|---|---|---|
| ก | ราคาขึ้นมาแตะขอบล่างของเมฆ | ยังอยู่ในโครงสร้างเดิม ยังไม่มีข้อสรุป |
| ข | ราคาตัดเข้าออกเมฆบาง Tenkan และ Kijun ตัดกันไปมา | ช่วงไร้ทิศทาง สัญญาณจากเส้นตัดกันมักไม่ต่อเนื่อง |
| ค | ราคาอยู่เหนือเมฆ เมฆหนาขึ้นและเปลี่ยนสี Chikou อยู่เหนือแท่งราคาในอดีต | องค์ประกอบสอดคล้องกันว่าโครงสร้างเป็นขาขึ้น แต่ไม่ได้บอกว่าแนวโน้มจะไปต่อ |
ภาพนี้ใช้อธิบายการอ่านเท่านั้น ไม่ใช่สัญญาณซื้อหรือขาย
การเลือกพารามิเตอร์สำหรับผู้มีประสบการณ์
- ค่าดั้งเดิม ถูกออกแบบในยุคที่ตลาดญี่ปุ่นเปิดทำการวันเสาร์ด้วย ตลาดที่เปิดตลอดสัปดาห์ เช่น Crypto CFD หรือตลาดที่ปิดสุดสัปดาห์อย่างฟอเร็กซ์ จึงมีจำนวนแท่งต่อช่วงเวลาต่างจากยุคนั้น
- ข้อดีของการใช้ค่าเริ่มต้น คือผู้ใช้จำนวนมากเห็นระดับเดียวกัน ระดับเหล่านั้นจึงอาจมีผลต่อพฤติกรรมราคามากกว่า
- การปรับค่าให้สั้นลง ทำให้เส้นตอบสนองเร็วขึ้นแต่เกิดการตัดกันหลอกบ่อยขึ้น การปรับให้ยาวขึ้นทำให้ช้าลงและหลุดจุดเปลี่ยนมากขึ้น
- ระวัง overfitting หรือการปรับค่าให้เข้ากับข้อมูลในอดีตมากเกินไป ค่าที่ดูดีในข้อมูลชุดหนึ่งมักใช้กับข้อมูลชุดอื่นไม่ได้
- ดูหลายไทม์เฟรม เมฆในไทม์เฟรมใหญ่กับไทม์เฟรมเล็กอาจบอกคนละเรื่อง ดูวิเคราะห์หลายไทม์เฟรม
สถานการณ์ที่ Ichimoku ทำให้เข้าใจผิด
- ตลาดออกข้างหรือ sideways ราคาตัดผ่านเมฆบางไปมา เส้นตัดกันถี่ อ่านแนวโน้มผิดได้ง่าย อาจใช้ ADX ประกอบเพื่อดูแรงของแนวโน้ม
- ไส้เทียนยาวจากข่าว เพราะสูตรใช้ high และ low ไส้เทียนแท่งเดียวสามารถดึงจุดกึ่งกลางให้เพี้ยนไปตลอดช่วงคำนวณ
- Gap ช่วงเปิดตลาด ทำให้ Tenkan และ Kijun กระโดด ส่งผลให้เมฆเปลี่ยนรูปทันที
- เมฆล่วงหน้าไม่ใช่การพยากรณ์ เมฆที่วาดอยู่ข้างหน้าคำนวณจากข้อมูลที่มีอยู่แล้ว ราคาจริงในอนาคตไม่จำเป็นต้องเคารพเมฆนั้น
- ความช้า เมื่อทุกองค์ประกอบสอดคล้องกัน ราคามักเคลื่อนไปไกลแล้ว ความเสี่ยงที่ราคาจะย่อตัวกลับจึงสูงขึ้น
- การ backtest ด้วยตา อิชิโมกุใน MetaTrader ไม่ repaint แต่ Chikou ทำให้กราฟในอดีตดูเหมือนรู้อนาคต เพราะค่าที่วาดย้อนหลังถูกรู้ทีหลัง ดูเพิ่มที่ อินดิเคเตอร์ Repaint
การเทรด CFD และฟอเร็กซ์ที่ใช้เลเวอเรจทำให้ขาดทุนได้เร็ว อินดิเคเตอร์ใดก็ไม่ได้ลดความเสี่ยงนี้ ควรกำหนดขนาดสถานะและจุดตัดขาดทุนตามหลักในการบริหารความเสี่ยง และอาจใช้ ATR ช่วยประเมินความผันผวน
คำถามที่พบบ่อย
Ichimoku คืออะไรแบบสั้นที่สุด
เป็นชุดเส้นที่ใช้จุดกึ่งกลางของ high และ low ในหลายช่วงเวลา เพื่อแสดงทิศทางแนวโน้ม โซนแนวรับแนวต้าน และความสมดุลของราคาบนกราฟเดียว
ควรเปลี่ยนค่าเริ่มต้นของอิชิโมกุหรือไม่
ไม่มีค่าที่ถูกต้องสำหรับทุกตลาด ค่าเริ่มต้นมีข้อดีตรงที่ผู้ใช้จำนวนมากใช้ค่าเดียวกัน ถ้าจะปรับ ควรทดสอบกับข้อมูลหลายช่วงและระวัง overfitting
เมฆอิชิโมกุ repaint หรือไม่
ค่าที่คำนวณจากแท่งที่ปิดแล้วไม่เปลี่ยน แต่ค่าของแท่งปัจจุบันขยับตามราคาจนกว่าแท่งจะปิด
ใช้อิชิโมกุกับทองคำหรือดัชนีได้หรือไม่
ใช้ได้กับทุกกราฟที่มีข้อมูล high และ low แต่สินทรัพย์ที่ผันผวนสูงหรือมีข่าวกระทบบ่อยจะเจอปัญหาไส้เทียนยาวและ gap มากกว่า
อิชิโมกุบอกจุดซื้อขายได้หรือไม่
ไม่ได้ อินดิเคเตอร์นี้สรุปข้อมูลราคาในอดีต ควรใช้ร่วมกับบริบทของตลาดและแผนบริหารความเสี่ยง อ่านภาพรวมเพิ่มได้ที่การวิเคราะห์ทางเทคนิค
