CFD และฟอเร็กซ์เป็นตราสารที่ซับซ้อน และมีความเสี่ยงสูงที่จะสูญเสียเงินอย่างรวดเร็วเนื่องจาก leverage เทรดเดอร์รายย่อยส่วนใหญ่ขาดทุน ควรเทรดด้วยเงินที่คุณสามารถยอมรับการสูญเสียได้เท่านั้น และต้องแน่ใจว่าคุณเข้าใจวิธีการทำงานของผลิตภัณฑ์เหล่านี้. การเปิดเผยความเสี่ยง

การกระจายความเสี่ยง (Diversification) ทำงานอย่างไร

หน้านี้อธิบายกลไกของการกระจายความเสี่ยง ตั้งแต่สหสัมพันธ์ จำนวนสินทรัพย์ในพอร์ต home bias ไปจนถึงข้อจำกัดของการกระจายในช่วงตลาดวิกฤต โดยไม่แนะนำผลิตภัณฑ์ใด

ทีมบรรณาธิการ Extrade Thailand ·

ในหน้านี้
  1. การกระจายความเสี่ยงคืออะไร
  2. สหสัมพันธ์ (correlation): หัวใจของการกระจาย
  3. จำนวนสินทรัพย์ในพอร์ตควรมีเท่าไร
  4. กระจายข้ามมิติ ไม่ใช่แค่ข้ามชื่อ
  5. Home bias: การกระจุกตัวในตลาดบ้านเกิด
  6. ข้อจำกัดของการกระจายในช่วงวิกฤต
  7. การกระจายกับการเทรดที่ใช้เลเวอเรจ
  8. คำถามที่พบบ่อย

การกระจายความเสี่ยงคืออะไร

การกระจายความเสี่ยง (diversification) คือการแบ่งเงินลงทุนไปไว้ในสินทรัพย์หลายตัวที่ราคาไม่ได้เคลื่อนไหวไปทางเดียวกันตลอดเวลา เมื่อสินทรัพย์ตัวหนึ่งขาดทุน สินทรัพย์ตัวอื่นอาจขาดทุนน้อยกว่าหรือมีกำไรมาชดเชย ความผันผวนของทั้งพอร์ตจึงต่ำกว่าการถือสินทรัพย์เพียงตัวเดียว

สำนวน "อย่าใส่ไข่ในตะกร้าใบเดียว" สรุปหลักนี้ไว้ แต่ในทางปฏิบัติ การมีสินทรัพย์หลายตัวยังไม่พอ สิ่งที่สำคัญคือสินทรัพย์เหล่านั้นตอบสนองต่อเหตุการณ์ต่างกันจริงหรือไม่

การกระจายความเสี่ยงลดความเสี่ยงได้ แต่ไม่ได้ทำให้ความเสี่ยงหมดไป และไม่ได้รับประกันว่าพอร์ตจะไม่ขาดทุน

5%10%15%20%15102030ρ = 0.6ρ = 0.3ความเสี่ยงของตลาดยังคงอยู่ความเสี่ยงเฉพาะบริษัทหมดไปความผันผวนของพอร์ตจำนวนสินทรัพย์ที่ถือ
การเพิ่มสินทรัพย์ที่ถือ (ในตัวอย่างนี้แต่ละตัวผันผวน 20%) ช่วยลดความผันผวนของพอร์ต แต่ลดได้ถึงระดับขั้นต่ำเท่านั้น คือความเสี่ยงที่ทั้งตลาดมีร่วมกัน ซึ่งสูงขึ้นเมื่อสินทรัพย์เคลื่อนไหวไปในทิศทางเดียวกัน (ρ = ค่าสหสัมพันธ์) ตัวอย่างประกอบ: ตัวเลขสมมติเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่ราคาจริงหรือเงื่อนไขของโบรกเกอร์ใด

สหสัมพันธ์ (correlation): หัวใจของการกระจาย

สหสัมพันธ์ คือค่าที่วัดว่าราคาของสินทรัพย์คู่หนึ่งเคลื่อนไหวไปด้วยกันมากเพียงใด

ข้อควรรู้สำหรับผู้มีประสบการณ์:

จำนวนสินทรัพย์ในพอร์ตควรมีเท่าไร

ความเสี่ยงของพอร์ตแบ่งได้เป็นสองแบบ

เมื่อเพิ่มจำนวนสินทรัพย์ ประโยชน์จะลดลงเรื่อยๆ ช่วงแรกความเสี่ยงลดลงเร็ว หลังจากนั้นการเพิ่มอีกแทบไม่ช่วย เพราะสิ่งที่เหลือคือความเสี่ยงตลาด การถือหุ้นจำนวนมากที่อยู่ในกลุ่มเดียวกันจึงยังไม่ใช่การกระจายที่ดี

ทางเลือกที่นักลงทุนจำนวนมากใช้เพื่อถือสินทรัพย์จำนวนมากในครั้งเดียวคือกองทุนดัชนีหรือ ETF อ่านกลไกได้ที่ ETF คืออะไร และ กองทุนดัชนี

กระจายข้ามมิติ ไม่ใช่แค่ข้ามชื่อ

การจัดพอร์ตกระจายความเสี่ยงควรพิจารณาหลายมิติพร้อมกัน

มิติ ตัวอย่างการกระจาย ความเสี่ยงที่ลดลง
ประเภทสินทรัพย์ หุ้น พันธบัตร เงินฝาก ทองคำ อสังหาฯ ความเสี่ยงที่สินทรัพย์ประเภทเดียวตกพร้อมกัน
อุตสาหกรรม ธนาคาร พลังงาน เทคโนโลยี สินค้าอุปโภค ปัญหาของอุตสาหกรรมใดอุตสาหกรรมหนึ่ง
ประเทศและภูมิภาค ตลาดในประเทศและต่างประเทศ เหตุการณ์ทางเศรษฐกิจหรือการเมืองของประเทศเดียว
สกุลเงิน สินทรัพย์ในบาทและในสกุลเงินอื่น การอ่อนค่าของสกุลเงินเดียว
ระยะเวลา ทยอยลงทุนแทนการลงครั้งเดียว ความเสี่ยงจากการเข้าซื้อในจังหวะเดียว

การกำหนดสัดส่วนระหว่างประเภทสินทรัพย์มีรายละเอียดที่หน้า การจัดสรรสินทรัพย์ และสัดส่วนที่เหมาะกับแต่ละคนขึ้นอยู่กับความเสี่ยงที่รับได้และระยะเวลาลงทุน ดู ความเสี่ยงและระยะเวลาลงทุน

Home bias: การกระจุกตัวในตลาดบ้านเกิด

Home bias คือแนวโน้มที่นักลงทุนถือสินทรัพย์ในประเทศตัวเองมากกว่าสัดส่วนที่ตลาดนั้นมีในเศรษฐกิจโลก สาเหตุมักมาจากความคุ้นเคย ข้อมูลหาง่าย และไม่ต้องรับความเสี่ยงค่าเงิน

ผลที่ตามมาคือพอร์ตผูกกับเศรษฐกิจของประเทศเดียว ทั้งรายได้จากงาน บ้าน เงินออม และหุ้นอาจได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์เดียวกัน นอกจากนี้ตลาดหุ้นแต่ละประเทศมีน้ำหนักอุตสาหกรรมต่างกัน การถือแต่ตลาดในประเทศจึงอาจหมายถึงการกระจุกในบางอุตสาหกรรมโดยไม่รู้ตัว ดูโครงสร้างตลาดไทยได้ที่ พื้นฐานตลาดหุ้นไทย

การลงทุนต่างประเทศมีความเสี่ยงอีกชั้นคือค่าเงิน ผลตอบแทนเมื่อแปลงกลับเป็นบาทอาจต่างจากผลตอบแทนในสกุลเงินท้องถิ่น ข้อมูลอัตราแลกเปลี่ยนควรดูจากแหล่งทางการที่ระบุวันที่ เช่น ที่อธิบายในหน้า อัตราแลกเปลี่ยน ธปท.

ข้อจำกัดของการกระจายในช่วงวิกฤต

ในช่วงตลาดตื่นตระหนก สหสัมพันธ์ระหว่างสินทรัพย์เสี่ยงมักเพิ่มขึ้น นักลงทุนจำนวนมากขายสินทรัพย์หลายประเภทพร้อมกันเพื่อลดความเสี่ยงหรือหาเงินสด ราคาจึงตกพร้อมกันแม้ในช่วงปกติจะเคลื่อนไหวต่างกัน

สิ่งที่มักเกิดในช่วงวิกฤต:

การกระจายความเสี่ยงจึงช่วยลดความผันผวนในระยะยาว แต่ไม่ได้ป้องกันการขาดทุนในช่วงตลาดรุนแรง การเตรียม เงินสำรองฉุกเฉิน แยกไว้ช่วยให้ไม่ต้องขายสินทรัพย์ในจังหวะที่ราคาตก

การกระจายกับการเทรดที่ใช้เลเวอเรจ

การเทรด CFD และฟอเร็กซ์ที่ใช้เลเวอเรจ (การใช้เงินประกันจำนวนน้อยเปิดสถานะขนาดใหญ่) ขาดทุนได้เร็ว การเปิดหลายสถานะในตราสารต่างกันไม่ได้ลดความเสี่ยงหากตราสารเหล่านั้นสัมพันธ์กันสูง เพราะสถานะทั้งหมดใช้เงินประกันจากบัญชีเดียวกัน เมื่อขาดทุนพร้อมกัน ระดับ margin จะลดลงเร็วและอาจถูกปิดสถานะอัตโนมัติ (stop-out)

ก่อนเปิดสถานะ ควรรวมความเสี่ยงของทุกสถานะเข้าด้วยกัน ใช้ เครื่องคำนวณและจำลอง เพื่อดูขนาดสถานะและ margin และอ่านหลักการเพิ่มเติมที่ การบริหารความเสี่ยง

คำถามที่พบบ่อย

การกระจายความเสี่ยงทำให้ไม่ขาดทุนใช่ไหม

ไม่ใช่ การกระจายช่วยลดความผันผวนและความเสี่ยงเฉพาะตัว แต่ความเสี่ยงตลาดยังคงอยู่ และพอร์ตยังขาดทุนได้

ถือหุ้นหลายตัวถือว่ากระจายความเสี่ยงแล้วหรือยัง

ยังไม่แน่ หากหุ้นเหล่านั้นอยู่ในอุตสาหกรรมหรือประเทศเดียวกัน ราคาอาจเคลื่อนไหวไปทางเดียวกัน ควรดูสหสัมพันธ์และมิติอื่นประกอบ

สหสัมพันธ์ในอดีตใช้คาดการณ์อนาคตได้ไหม

ใช้เป็นข้อมูลประกอบได้ แต่ค่าเปลี่ยนตามช่วงเวลา และมักสูงขึ้นในช่วงวิกฤต จึงไม่ควรถือเป็นค่าคงที่

Home bias ผิดเสมอหรือไม่

ไม่เสมอ การถือสินทรัพย์ในประเทศมีข้อดีเรื่องความคุ้นเคยและไม่มีความเสี่ยงค่าเงิน แต่ควรรู้ว่าพอร์ตกระจุกกับเศรษฐกิจเดียวมากแค่ไหน

เปิดหลายคู่สกุลเงินพร้อมกันคือการกระจายความเสี่ยงไหม

ไม่เสมอ คู่ที่มีสกุลเงินเดียวกันมักสัมพันธ์กันสูง และเมื่อใช้เลเวอเรจ สถานะที่สัมพันธ์กันอาจขาดทุนพร้อมกันได้เร็ว ความหมายของศัพท์ต่างๆ ดูได้ที่ ศัพท์เทรดและการเงิน

หน้าที่เกี่ยวข้อง