CFD และฟอเร็กซ์เป็นตราสารที่ซับซ้อน และมีความเสี่ยงสูงที่จะสูญเสียเงินอย่างรวดเร็วเนื่องจาก leverage เทรดเดอร์รายย่อยส่วนใหญ่ขาดทุน ควรเทรดด้วยเงินที่คุณสามารถยอมรับการสูญเสียได้เท่านั้น และต้องแน่ใจว่าคุณเข้าใจวิธีการทำงานของผลิตภัณฑ์เหล่านี้. การเปิดเผยความเสี่ยง

กองทุนรวมคืออะไร และทำงานอย่างไร

หน้านี้อธิบายกลไกของกองทุนรวม การคิดมูลค่า ค่าธรรมเนียม และประเภทกองทุน เพื่อให้อ่านเอกสารกองทุนได้เองก่อนตัดสินใจ

ทีมบรรณาธิการ Extrade Thailand ·

ในหน้านี้
  1. กองทุนรวมคืออะไร
  2. NAV: มูลค่าหน่วยลงทุน
  3. ค่าธรรมเนียมกองทุนรวม
  4. กองทุนเชิงรุกกับเชิงรับ
  5. ประเภทกองทุนรวมหลัก
  6. ซื้อกองทุนรวมอย่างไร
  7. คำถามที่พบบ่อย

กองทุนรวมคืออะไร

กองทุนรวม (mutual fund) คือการนำเงินจากผู้ลงทุนจำนวนมากมารวมกัน แล้วให้ผู้จัดการกองทุนมืออาชีพนำไปลงทุนตามนโยบายที่ประกาศไว้ เช่น ลงทุนในหุ้น พันธบัตร หรือเงินฝาก

ผู้ลงทุนไม่ได้ถือหุ้นหรือพันธบัตรโดยตรง แต่ถือ "หน่วยลงทุน" ของกองทุน มูลค่าของหน่วยลงทุนขึ้นลงตามมูลค่าของทรัพย์สินทั้งหมดที่กองทุนถืออยู่

ในไทย กองทุนรวมบริหารโดยบริษัทหลักทรัพย์จัดการกองทุน (บลจ.) ซึ่งอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของสำนักงาน ก.ล.ต. ทรัพย์สินของกองทุนแยกจากทรัพย์สินของ บลจ. และมีผู้ดูแลผลประโยชน์ (trustee) เก็บรักษาทรัพย์สินแทนผู้ลงทุน

ข้อดีหลักคือ ผู้ลงทุนที่มีเงินไม่มากก็กระจายการลงทุนได้กว้าง (ดู การกระจายความเสี่ยง) และไม่ต้องเลือกหลักทรัพย์เองทีละตัว

5%10%15%20%15102030ρ = 0.6ρ = 0.3ความเสี่ยงของตลาดยังคงอยู่ความเสี่ยงเฉพาะบริษัทหมดไปความผันผวนของพอร์ตจำนวนสินทรัพย์ที่ถือ
การเพิ่มสินทรัพย์ที่ถือ (ในตัวอย่างนี้แต่ละตัวผันผวน 20%) ช่วยลดความผันผวนของพอร์ต แต่ลดได้ถึงระดับขั้นต่ำเท่านั้น คือความเสี่ยงที่ทั้งตลาดมีร่วมกัน ซึ่งสูงขึ้นเมื่อสินทรัพย์เคลื่อนไหวไปในทิศทางเดียวกัน (ρ = ค่าสหสัมพันธ์) ตัวอย่างประกอบ: ตัวเลขสมมติเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่ราคาจริงหรือเงื่อนไขของโบรกเกอร์ใด

NAV (Net Asset Value) คือมูลค่าทรัพย์สินสุทธิของกองทุน คำนวณจากมูลค่าทรัพย์สินทั้งหมด หักหนี้สินและค่าใช้จ่ายของกองทุน

NAV ต่อหน่วย = NAV ของกองทุน หารด้วยจำนวนหน่วยลงทุนทั้งหมด

ประเด็นที่ควรรู้:

ต่างจาก ETF ที่ซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์ระหว่างวันด้วยราคาตลาด

ค่าธรรมเนียมกองทุนรวม

ค่าธรรมเนียมมีผลกับผลตอบแทนสุทธิโดยตรง โดยเฉพาะเมื่อถือยาว เพราะผลของดอกเบี้ยทบต้นทำงานกับเงินที่เหลือหลังหักค่าใช้จ่าย

ค่าธรรมเนียมที่เรียกเก็บจากผู้ลงทุน

ค่าใช้จ่ายที่หักจากกองทุน

ค่าใช้จ่ายส่วนนี้ไม่ได้หักจากบัญชีของผู้ลงทุนโดยตรง แต่หักจากทรัพย์สินกองทุนทุกวัน จึงสะท้อนอยู่ใน NAV แล้ว ตัวเลขจริงของแต่ละกองทุนอยู่ในหนังสือชี้ชวนและหนังสือชี้ชวนส่วนสรุป (fact sheet) หากต้องการเปรียบเทียบผลของค่าธรรมเนียมในระยะยาว ใช้เครื่องคำนวณและจำลอง

กองทุนเชิงรุกกับเชิงรับ

เชิงรุก (active) เชิงรับ (passive)
เป้าหมาย ชนะดัชนีอ้างอิง ให้ผลตอบแทนใกล้เคียงดัชนี
วิธีการ ผู้จัดการเลือกหลักทรัพย์และจังหวะเอง ลงทุนตามองค์ประกอบดัชนี
ค่าใช้จ่าย มักสูงกว่า มักต่ำกว่า
ความเสี่ยงเพิ่มเติม ผลงานขึ้นกับการตัดสินใจของผู้จัดการ tracking error คือส่วนต่างจากดัชนี

กองทุนเชิงรุกบางกองทำได้ดีกว่าดัชนีในบางช่วง แต่ไม่มีอะไรรับประกันว่าจะทำได้ต่อเนื่อง และค่าใช้จ่ายที่สูงกว่าทำให้ต้องทำผลงานได้ดีกว่าดัชนีมากพอจึงจะคุ้ม รายละเอียดของแนวทางเชิงรับอยู่ในหน้ากองทุนดัชนี

ประเภทกองทุนรวมหลัก

กองทุนรวมตลาดเงิน

ลงทุนในเงินฝาก ตั๋วเงินระยะสั้น และตราสารหนี้ที่ครบกำหนดเร็ว ราคาผันผวนต่ำ แต่ยังมีความเสี่ยง เช่น ผู้ออกตราสารผิดนัด และไม่ได้รับการคุ้มครองเงินฝากแบบเงินฝากธนาคาร นิยมใช้พักเงินระยะสั้น

กองทุนรวมตราสารหนี้

ลงทุนในพันธบัตรและหุ้นกู้ ราคาได้รับผลจากการเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ย เมื่อดอกเบี้ยในตลาดขึ้น ราคาตราสารหนี้ที่ถืออยู่มักลดลง (ดู ราคาพันธบัตรกับ Yield) กองทุนที่ถือตราสารอายุยาวหรือตราสารที่อันดับเครดิตต่ำจะผันผวนมากกว่า

กองทุนรวมหุ้น

ลงทุนในหุ้นเป็นหลัก มีโอกาสเติบโตสูงกว่าในระยะยาว แต่ NAV อาจลดลงมากในช่วงตลาดขาลง และอาจใช้เวลานานกว่าจะฟื้น

กองทุนรวมผสม

ลงทุนทั้งหุ้นและตราสารหนี้ บางกองกำหนดสัดส่วนคงที่ บางกองให้ผู้จัดการปรับสัดส่วนได้ ความเสี่ยงอยู่ระหว่างกองทุนตราสารหนี้กับกองทุนหุ้น ขึ้นกับสัดส่วนจริง

ประเภทอื่นที่ควรรู้จัก

ซื้อกองทุนรวมอย่างไร

ช่องทางทั่วไปคือ ซื้อผ่าน บลจ. โดยตรง ผ่านธนาคารที่เป็นตัวแทนขาย หรือผ่านบริษัทหลักทรัพย์และผู้ให้บริการที่ได้รับอนุญาต ขั้นตอนโดยทั่วไป:

  1. เปิดบัญชีกองทุนและยืนยันตัวตนกับผู้ขาย
  2. ทำแบบประเมินความเสี่ยงที่รับได้ (suitability test)
  3. อ่านหนังสือชี้ชวนส่วนสรุป: นโยบายการลงทุน ระดับความเสี่ยง ดัชนีอ้างอิง ค่าธรรมเนียม นโยบายจ่ายปันผล และเวลาตัดรอบคำสั่ง
  4. ส่งคำสั่งซื้อ แล้วรอรับหน่วยลงทุนตาม NAV ของรอบนั้น

ก่อนซื้อ ควรตรวจว่าผู้ขายอยู่ภายใต้การกำกับของ ก.ล.ต. ผ่านช่องทางทางการของ ก.ล.ต. และอย่าซื้อผ่านบุคคลที่ชักชวนให้โอนเงินเข้าบัญชีส่วนตัว

ข้อแนะนำเชิงกลไกสำหรับมือใหม่: กำหนดเป้าหมายและระยะเวลาลงทุนก่อน (ดู ความเสี่ยงและระยะเวลาลงทุน และ การจัดสรรสินทรัพย์) แยกเงินสำรองฉุกเฉินไว้ก่อน และอย่าเลือกกองทุนจากผลตอบแทนในอดีตอย่างเดียว เพราะผลตอบแทนในอดีตไม่ได้รับประกันผลในอนาคต

กองทุนรวมทุกประเภทมีโอกาสขาดทุน ถึงแม้จะไม่ใช้เลเวอเรจแบบการเทรด CFD ซึ่งขาดทุนได้เร็วกว่ามากก็ตาม ภาพรวมของทางเลือกในไทยอยู่ที่หน้ากองทุน เงินฝาก และพันธบัตร

คำถามที่พบบ่อย

กองทุนรวมสำหรับมือใหม่ควรเริ่มดูจากอะไร

เริ่มจากนโยบายการลงทุน ระดับความเสี่ยง และค่าใช้จ่ายรวมในหนังสือชี้ชวนส่วนสรุป แล้วเทียบกับเป้าหมายและระยะเวลาที่จะถือเงินลงทุน

กองทุนรวมรับประกันเงินต้นหรือไม่

กองทุนรวมทั่วไปไม่รับประกันเงินต้น NAV ลดลงได้ และกองทุนไม่ได้รับการคุ้มครองแบบเงินฝากธนาคาร

NAV ต่อหน่วยต่ำแปลว่าน่าซื้อกว่าหรือไม่

ไม่ใช่ NAV ต่อหน่วยขึ้นกับว่ากองทุนเริ่มที่ราคาเท่าไรและเติบโตมาอย่างไร สิ่งที่ควรดูคือสินทรัพย์ที่กองทุนถือและค่าใช้จ่าย

กองทุนจ่ายปันผลกับไม่จ่ายปันผลต่างกันอย่างไร

กองทุนจ่ายปันผลแบ่งกำไรออกมาเป็นเงินสด ส่วนกองทุนไม่จ่ายปันผลนำกำไรไปลงทุนต่อและสะท้อนใน NAV ผลทางภาษีอาจต่างกัน ดูเพิ่มที่เงินปันผล

ค่าธรรมเนียมการจัดการหักจากไหน

หักจากทรัพย์สินของกองทุนทุกวันและสะท้อนอยู่ใน NAV แล้ว ผู้ลงทุนไม่ต้องจ่ายแยก

หาความหมายของศัพท์กองทุนเพิ่มได้ที่ไหน

ดูที่หน้าศัพท์เทรดและการเงิน

หน้าที่เกี่ยวข้อง