ADR และ GDR คืออะไร
ใบรับฝากหลักทรัพย์ (Depositary Receipt, DR) คือหลักทรัพย์ที่ธนาคารผู้รับฝากออก โดยแต่ละหน่วยแทนหุ้นของบริษัทต่างประเทศที่ธนาคารถือไว้ให้
- ADR (American Depositary Receipt) ออกโดยธนาคารสหรัฐ ซื้อขายในตลาดสหรัฐ และใช้สกุลเงินดอลลาร์สหรัฐ
- GDR (Global Depositary Receipt) ออกเพื่อขายในตลาดนอกประเทศของบริษัท ซึ่งมักเป็นหลายตลาด เช่น ลอนดอนหรือลักเซมเบิร์ก และมักใช้ดอลลาร์สหรัฐหรือยูโร
นิยามที่เป็นทางการกว่านี้คือ DR เป็นใบสำคัญที่แสดงสิทธิในหุ้นอ้างอิงซึ่งฝากไว้กับ ผู้รับฝากทรัพย์สิน ในประเทศของบริษัท ผู้ถือ DR ไม่ได้ถือหุ้นนั้นโดยตรง แต่ได้รับสิทธิทางเศรษฐกิจผ่านธนาคารผู้ออก
พร้อมลองกับบัญชีจริงหรือบัญชีทดลองแล้วหรือยัง?
ลิงก์พาร์ทเนอร์ · การเทรดมีความเสี่ยงสูงที่จะขาดทุน
ADR กับ GDR ต่างกันอย่างไร
| ประเด็น | ADR | GDR |
|---|---|---|
| ตลาดที่ซื้อขาย | ตลาดสหรัฐ | ตลาดนอกสหรัฐ หรือหลายตลาดพร้อมกัน |
| กฎที่ใช้ | กฎของหน่วยงานกำกับในสหรัฐ | กฎของตลาดที่จดทะเบียน |
| สกุลเงิน | ดอลลาร์สหรัฐ | ส่วนใหญ่เป็นดอลลาร์สหรัฐหรือยูโร |
| ผู้ซื้อหลัก | นักลงทุนในสหรัฐ | นักลงทุนสถาบันในหลายประเทศ |
กลไกของทั้งสองแบบเหมือนกัน ส่วนที่ต่างคือตลาด กฎเกณฑ์ และกลุ่มผู้ลงทุน
ตัวอย่างการคำนวณ (สมมติ)
สมมติบริษัท A จดทะเบียนในญี่ปุ่น และมี ADR ซื้อขายในนิวยอร์ก
- อัตราส่วน (ratio) คือจำนวนหุ้นอ้างอิงต่อ ADR แต่ละหน่วย ให้เรียกว่า R
- ราคาหุ้นในโตเกียวเป็นเยน ให้เรียกว่า P
- อัตราแลกเปลี่ยนเป็นดอลลาร์ต่อเยน ให้เรียกว่า FX
ราคาทางทฤษฎีของ ADR = P × R × FX
ราคา ADR จริงมักใกล้ค่านี้ แต่ไม่ตรงกันพอดี เพราะมีค่าธรรมเนียมผู้รับฝาก ต้นทุนการแปลงหุ้น และเวลาเปิดตลาดที่ต่างกัน ถ้าส่วนต่างกว้างกว่าต้นทุนเหล่านี้ ผู้ค้ารายใหญ่อาจทำ อาร์บิทราจ โดยแปลงหุ้นเป็น ADR หรือแปลง ADR กลับเป็นหุ้น จนราคากลับมาใกล้กัน
ผลที่ตามมาคือ ผู้ถือ ADR มี ความเสี่ยงอัตราแลกเปลี่ยน ด้วย แม้ราคาหุ้นในโตเกียวจะไม่เปลี่ยน ราคา ADR ก็ขยับได้เมื่อเยนแข็งค่าหรืออ่อนค่า
คำนี้ปรากฏที่ไหน
- ข่าว: เช่น "ADR ของบริษัทจีนร่วงก่อนตลาดฮ่องกงเปิด" ซึ่งนักข่าวใช้เป็นสัญญาณล่วงหน้าของตลาดบ้าน
- รายชื่อสัญลักษณ์บนแพลตฟอร์ม: หุ้นต่างชาติหลายตัวในรายการหุ้นสหรัฐเป็น ADR ไม่ใช่หุ้นตัวจริง CFD ที่อ้างอิงสัญลักษณ์เหล่านี้จึงตามราคา ADR ทั้งนี้ CFD ที่ใช้เลเวอเรจขาดทุนได้เร็ว
- รายงานบริษัท: บริษัทต่างชาติที่มี ADR ต้องยื่นรายงานประจำปีต่อหน่วยงานกำกับในสหรัฐ และระบุอัตราส่วนกับผู้รับฝากไว้ในรายงาน
- ในไทย: ตลาดหลักทรัพย์ฯ มี DR ที่อ้างอิงหุ้นต่างประเทศ และมี NVDR ซึ่งเป็นใบแทนหุ้นไทยที่ไม่มีสิทธิออกเสียง แม้ชื่อจะคล้ายกัน แต่วัตถุประสงค์ต่างกัน
กรณีพิเศษสำหรับผู้มีประสบการณ์
- Sponsored กับ Unsponsored: แบบ sponsored คือบริษัทร่วมจัดตั้งโครงการกับธนาคาร แบบ unsponsored คือธนาคารออกเองโดยบริษัทไม่ได้มีส่วนร่วม ซึ่งมักซื้อขายนอกตลาดหลักและมีข้อมูลน้อยกว่า
- ระดับของโครงการ ADR: ระดับที่สูงขึ้นมีข้อกำหนดการเปิดเผยข้อมูลมากขึ้น และระดับสูงสุดเท่านั้นที่ระดมทุนใหม่ได้
- เงินปันผล: จ่ายผ่านผู้รับฝาก หลังแปลงสกุลเงิน หักภาษี ณ ที่จ่ายของประเทศบริษัท และหักค่าธรรมเนียมรับฝาก วัน XD ของ ADR อาจไม่ตรงกับหุ้นในตลาดบ้าน
- สิทธิออกเสียง: ใช้ผ่านผู้รับฝาก และบางโครงการไม่มีสิทธินี้
- การเปลี่ยนอัตราส่วนและการยุติโครงการ: ธนาคารปรับอัตราส่วนได้ หากโครงการถูกยุติหรือถูก Delisting ผู้ถืออาจต้องแปลงเป็นหุ้นอ้างอิงหรือรับเงินสดตามเงื่อนไขของโครงการ
คำที่เกี่ยวข้อง
- ผู้รับฝากทรัพย์สิน
- การชำระราคาและส่งมอบ
- Exchange-traded product
- Free Float
- หุ้นบลูชิพ
- ดัชนีหุ้น
- ศัพท์เทรดและการเงิน
คำถามที่พบบ่อย
ADR คืออะไร แบบสั้นที่สุด
ใบรับฝากที่ซื้อขายในตลาดสหรัฐและแทนหุ้นของบริษัทต่างประเทศ ซึ่งธนาคารสหรัฐถือหุ้นนั้นไว้ให้
GDR คืออะไร
ใบรับฝากแบบเดียวกับ ADR แต่ออกขายในตลาดนอกสหรัฐ มักเป็นตลาดยุโรป
ถือ ADR เท่ากับถือหุ้นจริงไหม
ไม่เท่ากัน คุณได้สิทธิทางเศรษฐกิจผ่านผู้รับฝาก ส่วนสิทธิออกเสียงและเงินปันผลขึ้นกับเงื่อนไขของแต่ละโครงการ และมีค่าธรรมเนียมรับฝากเพิ่มเข้ามา
ทำไมราคา ADR ไม่ตรงกับหุ้นในตลาดบ้าน
เพราะอัตราแลกเปลี่ยน ค่าธรรมเนียม และเวลาซื้อขายที่ต่างกัน ส่วนต่างที่กว้างมักแคบลงจากการทำอาร์บิทราจ
ADR มีความเสี่ยงอะไรเพิ่มจากหุ้นปกติ
มีความเสี่ยงอัตราแลกเปลี่ยน ความเสี่ยงที่โครงการถูกยุติ และภาษีปันผลจากประเทศของบริษัท ดูการคุมความเสี่ยงได้ที่ การบริหารความเสี่ยง
