ความหมายโดยสรุป
วัน XD (ex-dividend date) คือวันแรกที่ผู้ซื้อหุ้นจะไม่ได้รับสิทธิ์เงินปันผลรอบที่ประกาศไว้แล้ว ส่วน record date คือวันที่บริษัทใช้รายชื่อผู้ถือหุ้นในทะเบียนเพื่อกำหนดว่าใครได้รับเงินปันผล
XD ย่อมาจาก Excluding Dividend หมายถึงราคาที่ซื้อขายในวันนั้นไม่รวมสิทธิ์เงินปันผลแล้ว
พร้อมลองกับบัญชีจริงหรือบัญชีทดลองแล้วหรือยัง?
ลิงก์พาร์ทเนอร์ · การเทรดมีความเสี่ยงสูงที่จะขาดทุน
นิยามที่เป็นทางการ
- Record date: บริษัทกำหนดวันนี้ขึ้น ผู้ที่มีชื่ออยู่ในทะเบียนผู้ถือหุ้น ณ วันนี้จะได้รับเงินปันผล ในไทยมักเรียกว่า "วันปิดสมุดทะเบียนหุ้น" ซึ่งเป็นชื่อเรียกเดิมที่ยังใช้กันอยู่
- วัน XD: ตลาดหลักทรัพย์เป็นผู้กำหนด โดยนับย้อนจาก record date ตามรอบการชำระราคา (การชำระราคาและส่งมอบ) หุ้นที่ซื้อก่อนวัน XD จะชำระราคาเสร็จทัน record date ชื่อผู้ซื้อจึงอยู่ในทะเบียนทัน ส่วนหุ้นที่ซื้อตั้งแต่วัน XD จะชำระราคาไม่ทัน
- วันจ่ายเงินปันผล (payment date): วันที่เงินเข้าบัญชีจริง มาหลัง record date
ตัวอย่างสมมติ
สมมติบริษัท ก ประกาศจ่ายเงินปันผลและกำหนด record date เป็นวันศุกร์ และตลาดกำหนดวัน XD เป็นวันพฤหัสบดีก่อนหน้า
| ผู้ลงทุน | ซื้อหุ้นวันไหน | ได้เงินปันผลหรือไม่ |
|---|---|---|
| นาย A | วันพุธ (ก่อนวัน XD) | ได้ แม้จะขายในวันพฤหัสบดีก็ยังได้ |
| นาง B | วันพฤหัสบดี (วัน XD) | ไม่ได้ |
| นาย C | ซื้อวันอังคาร ขายวันพุธ | ไม่ได้ เพราะไม่ได้ถือหุ้นข้ามวัน XD |
ตามหลักทฤษฎี ในวัน XD ราคาเปิดของหุ้นมักปรับลดลงประมาณเท่ากับเงินปันผลต่อหุ้น เพราะมูลค่าส่วนนั้นจะจ่ายออกไปจากบริษัท ในทางปฏิบัติราคาจริงอาจไม่ลดลงเท่านั้นพอดี เพราะยังมีผลจากภาษีและแรงซื้อขายในตลาด
พบคำนี้ได้ที่ไหน
- หน้าข้อมูลหุ้นและข่าวตลาด: เครื่องหมาย XD จะแสดงหลังชื่อหุ้นในวันนั้น
- ประกาศบริษัท: ระบุจำนวนเงินปันผลต่อหุ้น วัน XD record date และวันจ่าย
- ปฏิทินเงินปันผล ในเว็บไซต์ข่าวการเงินและแอปโบรกเกอร์
- CFD หุ้นและ ดัชนีหุ้น: ผู้ถือ CFD ไม่ได้เป็นผู้ถือหุ้นจริง แต่โบรกเกอร์อาจปรับยอดในบัญชีในวัน XD (dividend adjustment) โดยฝั่ง buy อาจได้รับเงิน ส่วนฝั่ง sell อาจถูกหักเงิน ผู้ที่ใช้ Exness ควรตรวจสอบเงื่อนไขปัจจุบันในพื้นที่ส่วนตัว Exness หรือบนเว็บไซต์ทางการ
กรณีพิเศษที่ผู้มีประสบการณ์ควรรู้
- วันหยุดตลาด: วัน XD นับเป็นวันทำการ ไม่ได้นับตามวันปฏิทิน
- เครื่องหมายอื่นในตระกูลเดียวกัน: XR (ไม่ได้สิทธิ์จองซื้อหุ้นเพิ่มทุน) XM (ไม่ได้สิทธิ์เข้าประชุม) XW (ไม่ได้สิทธิ์ใบสำคัญแสดงสิทธิ) ใช้หลักการตัดสิทธิ์แบบเดียวกัน
- การยกเลิกหรือเลื่อนวัน: บริษัทอาจแก้ไขประกาศได้ จึงควรดูประกาศฉบับล่าสุดเสมอ
- Short selling: ผู้ที่ขายชอร์ตค้างไว้ข้ามวัน XD มักต้องชดเชยเงินปันผลให้ผู้ให้ยืมหุ้น
- ADR และหุ้นต่างประเทศ: วันที่อาจไม่ตรงกับตลาดหลัก ดูเพิ่มที่ ADR และ GDR
การซื้อหุ้นเพียงเพื่อรับเงินปันผลไม่ได้ทำให้มีกำไรแน่นอน เพราะราคามักปรับลงในวัน XD ส่วน CFD ที่ใช้เลเวอเรจอาจทำให้ขาดทุนได้รวดเร็ว อ่านเพิ่มที่ การบริหารความเสี่ยง
คำที่เกี่ยวข้อง
คำถามที่พบบ่อย
XD คืออะไร
XD คือเครื่องหมายที่แสดงว่า ตั้งแต่วันนั้นผู้ซื้อหุ้นจะไม่ได้รับสิทธิ์เงินปันผลรอบที่ประกาศไว้แล้ว
ซื้อหุ้นในวัน XD ได้เงินปันผลไหม
ไม่ได้ ต้องซื้อและถือหุ้นไว้ก่อนวัน XD จึงจะได้สิทธิ์
ขายหุ้นในวัน XD ยังได้เงินปันผลหรือไม่
ได้ ถ้าถือหุ้นไว้ตั้งแต่ก่อนวัน XD เพราะชื่อยังอยู่ในทะเบียน ณ record date
Record date กับวันปิดสมุดทะเบียนหุ้นต่างกันอย่างไร
ในการใช้งานทั่วไปในไทยหมายถึงวันเดียวกัน คือวันที่บริษัทใช้รายชื่อในทะเบียนกำหนดผู้มีสิทธิ์
ทำไมราคาหุ้นลดลงในวัน XD
เพราะราคาตั้งแต่วันนั้นไม่รวมมูลค่าเงินปันผลที่บริษัทจะจ่ายออกไปแล้ว
