ETP คืออะไร
Exchange-traded product (ETP) หรือผลิตภัณฑ์ซื้อขายในตลาด คือตราสารที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ ซื้อขายระหว่างวันได้เหมือนหุ้น และมีราคาอ้างอิงสินทรัพย์อื่น เช่น ดัชนี สินค้าโภคภัณฑ์ หรือสกุลเงิน
พร้อมลองกับบัญชีจริงหรือบัญชีทดลองแล้วหรือยัง?
ลิงก์พาร์ทเนอร์ · การเทรดมีความเสี่ยงสูงที่จะขาดทุน
นิยามแบบละเอียด
ETP เป็นคำเรียกรวมของตราสารหลายแบบ แต่ละแบบต่างกันที่โครงสร้างทางกฎหมายและผู้ที่รับความเสี่ยง
| ประเภท | โครงสร้าง | ความเสี่ยงหลักนอกจากราคาสินทรัพย์อ้างอิง |
|---|---|---|
| ETF (Exchange-Traded Fund) | กองทุนถือสินทรัพย์จริง หรือใช้สัญญา swap ในแบบสังเคราะห์ | tracking error และความเสี่ยงคู่สัญญาในแบบสังเคราะห์ |
| ETN (Exchange-Traded Note) | ตราสารหนี้ไม่มีหลักประกันของผู้ออก | ความเสี่ยงเครดิตของผู้ออก |
| ETC (Exchange-Traded Commodity) | ตราสารอ้างอิงสินค้าโภคภัณฑ์ บางรุ่นมีหลักประกันเป็นสินค้าจริง | ต้นทุนการโรลฟิวเจอร์ส โครงสร้างหลักประกัน |
ETP ส่วนใหญ่มีกลไกสร้างและไถ่ถอนหน่วย (creation/redemption) ผ่านผู้ร่วมค้าที่ได้รับแต่งตั้ง กลไกนี้ช่วยให้ราคาตลาดอยู่ใกล้ NAV (มูลค่าทรัพย์สินสุทธิต่อหน่วย)
กรณีที่มักสับสน
- หุ้นสามัญ จดทะเบียนในตลาดเหมือนกัน แต่ไม่นับเป็น ETP เพราะไม่ได้อ้างอิงสินทรัพย์อื่น
- กองทุนปิดที่จดทะเบียนในตลาด มักไม่จัดเป็น ETP เพราะไม่มีกลไกสร้างและไถ่ถอนหน่วย ราคาจึงห่างจาก NAV ได้มาก ดูเพิ่มที่ กองทุนเปิดและกองทุนปิด
- ฟิวเจอร์สและออปชันในตลาด มักจัดเป็นอนุพันธ์ที่ซื้อขายในตลาด ไม่ใช่ ETP แต่บางแหล่งใช้คำนี้กว้างกว่า
- CFD บนดัชนี เช่น US100 หรือ NAS100 ไม่ใช่ ETP เพราะเป็นสัญญานอกตลาดระหว่างผู้เทรดกับโบรกเกอร์ ไม่ได้จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์
ตัวอย่างแบบสมมติ: ETP มีเลเวอเรจรายวัน
สมมติมี ETP ที่ตั้งเป้าให้ผลตอบแทน รายวัน เป็นทวีคูณของดัชนี และรีเซ็ตทุกวัน
- วันแรก ดัชนีขึ้น ETP ขึ้นแรงกว่าดัชนีตามทวีคูณ
- วันถัดมา ดัชนีลงด้วยสัดส่วนเท่ากับที่ขึ้น ETP ลงแรงกว่าตามทวีคูณเช่นกัน
- ผลรวม: ดัชนีจบต่ำกว่าจุดเริ่มเล็กน้อย ส่วน ETP จบต่ำกว่าจุดเริ่มมากกว่านั้น
ผลนี้เรียกว่า volatility decay หรือ path dependence ถ้าถือนานกว่าหนึ่งวัน ผลตอบแทนจะไม่เท่ากับทวีคูณของผลตอบแทนดัชนีในช่วงเดียวกัน ETP แบบผกผัน (inverse) ก็มีผลแบบเดียวกัน ผลิตภัณฑ์มีเลเวอเรจทุกแบบทำให้ขาดทุนได้เร็ว ทั้ง ETP และ CFD
คำนี้พบได้ที่ไหน
- แพลตฟอร์มซื้อขายหลักทรัพย์: ช่องประเภทสินทรัพย์ในข้อมูลสัญลักษณ์ ระบุว่า ETF, ETN หรือ ETP
- Factsheet และหนังสือชี้ชวน: ค่าใช้จ่ายรวม (expense ratio), NAV, iNAV, tracking error, ผู้ดูแลผลประโยชน์ (ผู้รับฝากทรัพย์สิน)
- ข่าวตลาด: รายงานเงินไหลเข้าออก ETP (fund flows) โดยเฉพาะในกลุ่มทองคำ คริปโต และดัชนีหุ้น
- รายการเดินบัญชีของบริษัทหลักทรัพย์: แยกประเภทหลักทรัพย์ ดูเพิ่มที่ รายการเดินบัญชี
คำที่เกี่ยวข้อง
- ETN ตราสารหนี้ตามดัชนี
- อนุพันธ์ Derivative
- คู่สัญญา
- Contango และ การโรลโอเวอร์ฟิวเจอร์ส
- ชำระเงินสด vs ส่งมอบจริง
- ดัชนีหุ้น และ กลุ่มสินทรัพย์
- ศัพท์เทรดและการเงิน
คำถามที่พบบ่อย
ETP คืออะไร
คือตราสารที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์และมีราคาอ้างอิงสินทรัพย์อื่น เป็นคำเรียกรวมที่ครอบคลุม ETF, ETN และ ETC
ETF ETN ETP ต่างกันอย่างไร
ETP เป็นคำรวม ETF เป็นกองทุนที่ถือสินทรัพย์หรือใช้ swap ส่วน ETN เป็นตราสารหนี้ของผู้ออก ผู้ถือ ETN จึงรับความเสี่ยงเครดิตของผู้ออกด้วย
ราคา ETP ต่างจาก NAV ได้หรือไม่
ได้ ราคาตลาดอาจสูงกว่า (premium) หรือต่ำกว่า (discount) NAV โดยเฉพาะช่วงตลาดผันผวนหรือเมื่อตลาดของสินทรัพย์อ้างอิงปิดอยู่
ETP ปลอดภัยกว่าการซื้อสินทรัพย์โดยตรงหรือไม่
ไม่จำเป็น ราคา ETP ขึ้นลงตามสินทรัพย์อ้างอิง และอาจมีความเสี่ยงเพิ่มจากโครงสร้าง เช่น เครดิตของผู้ออก คู่สัญญา swap หรือการรีเซ็ตเลเวอเรจรายวัน
CFD บนดัชนีเป็น ETP หรือไม่
ไม่ใช่ CFD เป็นสัญญานอกตลาดกับโบรกเกอร์ ไม่ได้จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ และมีเลเวอเรจ จึงขาดทุนได้เร็ว
