Alpha คืออะไร
Alpha (ค่าอัลฟ่า) คือผลตอบแทนของพอร์ตหรือกองทุนส่วนที่สูงหรือต่ำกว่าดัชนีอ้างอิง (benchmark) หลังจากปรับด้วยความเสี่ยงที่รับไว้แล้ว
- Alpha เป็นบวก: ผลตอบแทนสูงกว่าที่ควรได้เมื่อเทียบกับระดับความเสี่ยง
- Alpha เป็นลบ: ผลตอบแทนต่ำกว่าที่ควรได้เมื่อเทียบกับระดับความเสี่ยง
- Alpha เป็นศูนย์: ผลตอบแทนตรงกับที่ความเสี่ยงนั้นอธิบายได้
พร้อมลองกับบัญชีจริงหรือบัญชีทดลองแล้วหรือยัง?
ลิงก์พาร์ทเนอร์ · การเทรดมีความเสี่ยงสูงที่จะขาดทุน
นิยามแบบเป็นทางการ (Jensen's Alpha)
นิยามที่ใช้กันมากที่สุดมาจากแบบจำลอง CAPM:
α = Rp − [Rf + β × (Rm − Rf)]
| สัญลักษณ์ | ความหมาย |
|---|---|
| Rp | ผลตอบแทนของพอร์ตหรือกองทุนในช่วงเวลาที่วัด |
| Rf | ผลตอบแทนของสินทรัพย์ที่ถือว่าไม่มีความเสี่ยง เช่น ตั๋วเงินคลังระยะสั้น |
| Rm | ผลตอบแทนของดัชนีอ้างอิง |
| β | ค่าเบต้า คือความไวของพอร์ตต่อการเคลื่อนไหวของดัชนีอ้างอิง |
ส่วนที่อยู่ในวงเล็บคือผลตอบแทนที่ "ควรได้" จากระดับเบต้า ส่วน Alpha คือผลต่างที่เหลือ ในงานวิจัยมักประมาณค่า α และ β พร้อมกันด้วยการถดถอยเชิงเส้น (regression) ของผลตอบแทนส่วนเกินของพอร์ตกับผลตอบแทนส่วนเกินของดัชนี
ตัวอย่างสมมติ
กองทุน ก และกองทุน ข ใช้ดัชนีหุ้นตัวเดียวกันเป็นตัวอ้างอิง และทั้งคู่ทำผลตอบแทนได้สูงกว่าดัชนีในช่วงเวลาเดียวกัน
- กองทุน ก มีเบต้าใกล้เคียงดัชนี ผลตอบแทนที่เกินดัชนีจึงแทบไม่ได้มาจากการรับความเสี่ยงตลาดเพิ่ม Alpha ของกองทุนนี้จึงเป็นบวก
- กองทุน ข มีเบต้าสูงกว่าดัชนีมาก เมื่อตลาดขึ้น กองทุนนี้จึงควรขึ้นแรงกว่าดัชนีอยู่แล้ว หากผลตอบแทนจริงต่ำกว่าระดับที่เบต้าคาดไว้ Alpha จะเป็นลบ แม้ผลตอบแทนดิบจะสูงกว่าดัชนีก็ตาม
ข้อสรุปคือ ผลตอบแทนที่ชนะดัชนียังไม่ใช่ Alpha จนกว่าจะหักส่วนที่มาจากความเสี่ยงออกแล้ว หากต้องการลองใส่ตัวเลขของตัวเอง ให้ใช้เครื่องมือในหน้า เครื่องคำนวณและจำลอง
พบคำว่า Alpha ได้ที่ไหน
- รายงานกองทุนและ factsheet: มักแสดงคู่กับเบต้า ความผันผวนต่อปี และ Sharpe ratio ใน กองทุนเปิดและกองทุนปิด
- ซอฟต์แวร์วิเคราะห์พอร์ต: คำนวณจากผลตอบแทนรายวันหรือรายเดือนเทียบกับดัชนีที่ผู้ใช้เลือก
- ข่าวการเงิน: วลีอย่าง "สร้าง alpha" หมายถึงผู้จัดการกองทุนทำผลงานเกินดัชนีหลังปรับความเสี่ยง
- แพลตฟอร์มเทรดอย่าง MetaTrader 5: รายงานผลการเทรดและผลทดสอบระบบมักไม่แสดง Alpha โดยตรง ผู้ใช้ต้องนำผลตอบแทนไปคำนวณเทียบกับดัชนีอ้างอิงเอง
จุดที่ผู้มีประสบการณ์ควรระวัง
- การเลือกดัชนีอ้างอิง: หากดัชนีไม่ตรงกับสิ่งที่พอร์ตลงทุนจริง Alpha ที่ได้จะไม่มีความหมาย
- ก่อนหรือหลังค่าธรรมเนียม: Alpha ก่อนหักค่าธรรมเนียมอาจเป็นบวก แต่หลังหักแล้วอาจเป็นลบ
- ความแม่นยำทางสถิติ: Alpha ที่วัดในช่วงเวลาสั้นอาจเป็นเพียงความบังเอิญ ควรดู t-stat หรือช่วงความเชื่อมั่นประกอบ
- แบบจำลองหลายปัจจัย: เมื่อปรับด้วยปัจจัยอื่น เช่น ขนาดบริษัท มูลค่า หรือโมเมนตัม Alpha ตาม CAPM อาจลดลงหรือหายไป
- เลเวอเรจ: ผลตอบแทนที่สูงขึ้นจากการกู้ยืมหรือการใช้มาร์จิ้นสะท้อนอยู่ในความเสี่ยง ไม่ใช่ Alpha โดยตัวเอง การเทรด CFD หรือฟอเร็กซ์ที่ใช้เลเวอเรจทำให้ขาดทุนได้เร็ว ดูเพิ่มเติมที่ การบริหารความเสี่ยง
- ผลในอดีต: Alpha ที่วัดย้อนหลังไม่ได้บอกว่าอนาคตจะเป็นอย่างไร
- ความหมายในวงการคริปโต: ในวงการนี้ คำว่า "alpha" มักใช้หมายถึงข้อมูลหรือเบาะแสการลงทุน ซึ่งไม่ใช่นิยามทางการเงินข้างต้น
คำที่เกี่ยวข้อง
- ค่าเบต้า
- ผลตอบแทนต่อปี
- อัตราเติบโตเฉลี่ยต่อปี
- ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์
- Equity Curve
- Exposure ความเสี่ยง
- ศัพท์เทรดและการเงิน
คำถามที่พบบ่อย
alpha คืออะไรแบบสั้นที่สุด
Alpha คือผลตอบแทนที่เกินหรือต่ำกว่าดัชนีอ้างอิง หลังจากปรับด้วยความเสี่ยงที่รับไว้แล้ว
ค่าอัลฟ่าในการลงทุนต่างจากผลตอบแทนส่วนเกินอย่างไร
ผลตอบแทนส่วนเกินคือผลต่างดิบระหว่างผลตอบแทนของพอร์ตกับดัชนี ส่วน Alpha หักส่วนที่เบต้าอธิบายได้ออกก่อน ทั้งสองค่าจึงต่างกันเมื่อเบต้าของพอร์ตไม่เท่ากับดัชนี
alpha กองทุนที่เป็นบวกแปลว่ากองทุนดีใช่ไหม
ยังสรุปไม่ได้ ต้องดูประกอบว่าใช้ดัชนีอ้างอิงตัวใด วัดในช่วงเวลาใด หักค่าธรรมเนียมแล้วหรือยัง และค่านั้นมีนัยสำคัญทางสถิติหรือไม่
Alpha กับ Beta ใช้คู่กันอย่างไร
Beta บอกว่าพอร์ตเคลื่อนไหวตามตลาดมากหรือน้อยเพียงใด ส่วน Alpha บอกผลงานที่เหลือหลังจากหักส่วนที่ Beta อธิบายได้
