นิยามสั้น
Collateral (หลักประกัน หรือหลักทรัพย์ค้ำประกัน) คือทรัพย์สินที่ลูกหนี้หรือคู่สัญญาวางไว้กับอีกฝ่าย เพื่อรับประกันว่าภาระที่ต้องชำระจะได้รับการชำระ
ถ้าฝ่ายที่วางหลักประกันไม่ชำระตามสัญญา อีกฝ่ายมีสิทธิ์นำหลักประกันนั้นไปชดเชยความเสียหาย
พร้อมลองกับบัญชีจริงหรือบัญชีทดลองแล้วหรือยัง?
ลิงก์พาร์ทเนอร์ · การเทรดมีความเสี่ยงสูงที่จะขาดทุน
นิยามทางการ
ในภาษากฎหมายและการเงิน หลักประกันคือทรัพย์สินที่ถูกจำนำ จำนอง หรือโอนสิทธิ์ไว้เพื่อค้ำ "ภาระผูกพัน" (obligation) ผู้รับหลักประกันจะบังคับหลักประกันได้เมื่อเกิด การผิดนัดชำระหนี้ หรือเหตุอื่นตามที่สัญญากำหนด
หลักประกันที่พบบ่อยมีดังนี้
| ประเภท | ตัวอย่าง |
|---|---|
| เงินสด | เงินฝากที่วางเป็นมาร์จิ้น |
| หลักทรัพย์ | พันธบัตรรัฐบาล หุ้น |
| อสังหาริมทรัพย์ | ที่ดินหรือบ้านที่จำนองกับธนาคาร |
| สินค้า | ทองคำ สินค้าคงคลัง |
ตัวอย่าง (กรณีสมมติ)
เทรดเดอร์คนหนึ่งเปิดสถานะ CFD ด้วยเลเวอเรจ ระบบจะกันเงินบางส่วนในบัญชีไว้เป็น มาร์จิ้น ซึ่งทำหน้าที่เป็นหลักประกันของสถานะนั้น
- ถ้าราคาเคลื่อนไปทางที่ขาดทุน Equity (มูลค่าบัญชีรวมกำไรหรือขาดทุนที่ยังไม่ปิด) จะลดลง
- เมื่อ Margin Level ต่ำลงถึงระดับ margin call โบรกเกอร์จะแจ้งเตือน
- ถ้าต่ำลงถึงระดับ stop-out ระบบจะปิดสถานะเอง เพื่อไม่ให้ขาดทุนเกินหลักประกันที่วางไว้
ถ้าต้องการดูตัวเลขจริงของมาร์จิ้นตามขนาดสัญญาและเลเวอเรจ ใช้เครื่องคำนวณได้ ระดับ margin call และ stop-out ของแต่ละบัญชีที่ Exness ให้ตรวจเงื่อนไขปัจจุบันในพื้นที่ส่วนตัวหรือบนเว็บไซต์ทางการ
การเทรดแบบมีเลเวอเรจทำให้หลักประกันหมดได้เร็ว และอาจขาดทุนทั้งหมดที่วางไว้
คำนี้ปรากฏที่ไหน
- แพลตฟอร์ม MetaTrader: ช่อง Margin, Free Margin และ Margin Level ในหน้าต่าง Trade แสดงว่าหลักประกันถูกใช้ไปเท่าใดและเหลือเท่าใด
- รายงานบัญชี: รายการเดินบัญชีแสดงมาร์จิ้นที่ถูกกันไว้ในแต่ละช่วงเวลา
- ตลาดฟิวเจอร์ส: คู่สัญญากลาง (CCP) เรียกเก็บ initial margin และ variation margin เป็นหลักประกัน
- ข่าวการเงิน: ธุรกรรม repo ที่ใช้พันธบัตรเป็นหลักประกัน, การเรียกหลักประกันเพิ่ม (collateral call) ในช่วงตลาดผันผวน และวิกฤตสินเชื่อตึงตัวเมื่อมูลค่าหลักประกันลดลง
- สินเชื่อ: สินเชื่อบ้านหรือสินเชื่อจำนำทะเบียน ดูเพิ่มที่ออม ลงทุน สินเชื่อ
กรณีพิเศษสำหรับผู้มีประสบการณ์
- Haircut: ผู้รับหลักประกันมักนับมูลค่าหลักประกันต่ำกว่าราคาตลาด เพื่อเผื่อราคาลดลง สินทรัพย์ที่ผันผวนมากมักโดน haircut สูงกว่า
- Rehypothecation: ผู้รับหลักประกันบางรายนำหลักประกันของลูกค้าไปใช้ค้ำธุรกรรมของตนเองต่อ ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงด้านคู่สัญญา
- Wrong-way risk: มูลค่าหลักประกันลดลงพร้อมกับที่ความเสี่ยงของลูกหนี้สูงขึ้น เช่น ใช้หุ้นของบริษัทตัวเองเป็นหลักประกัน
- มาร์จิ้นในบัญชี CFD: โดยทั่วไปเป็นเงินสดในบัญชีที่ถูกกันไว้ ไม่ได้เป็นการจำนำทรัพย์สินแยกต่างหาก
- Cross-margin: บางระบบใช้หลักประกันก้อนเดียวค้ำหลายสถานะ ขาดทุนจากสถานะหนึ่งจึงกระทบทุกสถานะ
ศัพท์ที่เกี่ยวข้อง
- อนุพันธ์ Derivative
- สัญญา Futures
- การชำระราคาและส่งมอบ
- Exposure ความเสี่ยง
- ขนาดสัญญา
- การบริหารความเสี่ยง
- ศัพท์เทรดและการเงินทั้งหมด
คำถามที่พบบ่อย
Collateral กับ Margin ต่างกันอย่างไร
Collateral คือแนวคิดกว้างของทรัพย์สินที่ค้ำภาระ ส่วน Margin คือหลักประกันในรูปเงินที่ใช้ค้ำสถานะในการเทรด
หลักประกันการเทรดทำให้ขาดทุนน้อยลงไหม
ไม่ หลักประกันไม่ได้ลดความเสี่ยงของผู้เทรด มันคุ้มครองอีกฝ่าย และอาจถูกใช้หมดเมื่อขาดทุน
หลักทรัพย์ค้ำประกันมีมูลค่าคงที่ไหม
ไม่คงที่ มูลค่าเปลี่ยนตามราคาตลาด ผู้รับหลักประกันจึงอาจเรียกหลักประกันเพิ่มเมื่อมูลค่าลดลง
ถ้าหลักประกันไม่พอจะเกิดอะไรขึ้น
ในการเทรดมาร์จิ้น ระบบจะแจ้ง margin call และอาจปิดสถานะเมื่อถึงระดับ stop-out ในสินเชื่อ ผู้ให้กู้อาจบังคับหลักประกันตามสัญญา
